FEL 201 FELSEFEYE GİRİŞ VE FELSEFÎ SÖYLEMLER

 

 

Dersin amacı

 

“Felsefe” sözcüğünün kafalarımızdaki çağrışımı çoğu zaman olumlu ya da olumsuzdur. Olumludur, çünkü felsefenin, neden öyle olması gerektiğini pek de açık biçimde bilmesek de, “her şeyin temelinde bulunması gereken düşünsel bir yapı” olduğuna ilişkin üzerine toz kondurmadığımız, değerli olduğunu sandığımız ezbere bir yargıya sahibizdir.--

Olumsuzdur, çünkü ne olduğunun anlaşılmasının güçlüğü karşısında, tıpkı tilkinin ulaşamadığı üzüme “koruk” demesi gibi, felsefenin de  “laf kalabalığı”, veya “boş konuşma” (“bana felsefe yapma…”) olarak “lüzumsuz” bir şey gibi, aynı şekilde ezbere bir yargıya sahibizdir.

Her iki durumda da bilgi yerine değer yargıları iş başındadır.

Bu ders felsefeye, söz konusu değer yargılarının ötesinde, Aristoteles’in “varolanı varolan olarak ele alma” gerekliliği ilkesinden ve  felsefenin insan etkinlikleri içinde kendi  kendisini sorgulayabilen tek alan olduğu gerçeğinden hareketle, ona kendine özgü bir bilgi alanı olarak bakmayı ve neliğini (mâhiyetini) anlamayı amaçlamaktadır.

 

Dersin içeriği

 

  • Dünyaya ( kendimize, insanlara, ilişkilere, olaylara, doğaya…) nasıl bakıyoruz. Onları nasıl değerlendiriyoruz ?

    Varlıksal (Ontolojik) ve Bilgisel (Gnoseolojik) bakışlar.

  • Sokrates “kendini bil” (gnostai kauton) demekle ne demek istiyor ?

  • “Bütünü görmek” neyi görmek demektir ?..

  • Kavramlar alanı ve Felsefe

  • “Nesne” kavramı ve bilgi nesnesi. Çeşitli bilgi alanlarında nesne.

  • Platon : “Düşünceyle görmek”

  • “Mağara metaforu”, “Simurg” mitosu, “Padişah ve Bilge” anlatıları.

  • Felsefe tarihinin “Platon’a düşülmüş dipnotlardan ibaret olması” ne demektir ?..

  • Felsefede sorular ve yanıtlar üzerine…

  • Felsefenin başlıca araştırma alanları: Bilgi Felsefesi, Varlık Felsefesi,

    Değer Felsefesi ve Etik, Mantık, İnsan ve Toplum Felsefesi, Sanat Felsefesi, Devlet, Hukuk ve Siyaset Felsefesi…

  • Kısaca, “Modernizm” ve “Postmodernizm” tartışması nedir ?..

  • Platon’dan Nermi Uygur’a felsefede değişen ne ?..

  • Felsefeye ilişkin edinilen bilgilerin ışığında felsefenin insan için gerekliliği ya da gereksizliği üzerine neler düşünebiliriz ?..

     

     

     

    Seçilmiş Ana kaynaklar

     

    ֍ Nermi UYGUR, Felsefenin Çağrısı, YKY, Istanbul 2010.

    ֍ Betül ÇOTUKSÖKEN, Felsefî Söylem Nedir ? İnkılâp yay. Istanbul 2000.

    ֍ Kurtuluş DİNÇER, Kısaca Felsefe, Pharmakon yay. Ankara 2010.

     

    Seçilmiş diğer (yardımcı) kaynaklar

     

    ⁂ Nermi UYGUR, Dünyagörüşü, Elif yay. Istanbul 1963.

    ⁂                           ,   Yaşama Felsefesi (Denemeler), Kabalcı yay. Ist.1993.

    ⁂ İoanna KUÇURADİ, İnsan ve Değerleri, TFK, Ankara 1998.

    ⁂                                 , Etik, TFK, Ankara 1996.

    ⁂                                  , Uludağ Konuşmaları, TFK, Ankara 2000.

    ⁂ Oruç ARUOBA, Nesnenin Bağlantısallığı (Hume-Kant-Wittgenstein) Üzerine Bir Çalışma, yayınlanmamış doktora tezi, Hacettepe Üniversitesi 1979.

    ⁂                            , de ki işte, Metis yay. Ist.1990.

    ⁂                            , ile, Metis yay. Ist. 1999.

    ⁂                            , yürüme, Metis yay. Ist. 1992.

    ⁂                            , tümceler, Metis yay. Ist. 1994.

    ⁂ Takiyettin MENGÜŞOĞLU, Felsefeye Giriş, Doğu batı yay. Ankara 2014.

    ⁂ Heinz HEİMSOETH, Felsefenin Temel Disiplinleri, çev. T.Mengüşoğlu, Doğu batı yay. Ankara 2007.

     □ sarp erk ulaş, Felsefe Sözlüğü, Bilim ve Sanat, Ankara 2002.

     

    ※ Hermann HESSE, Sıddartha, çev. Y.Salman. Can yay. 1st.1983.

     

    ⸎ Umberto ECO, Gülün Adı, sinema filimi yön. Jean-Jacques ANNAUD, 1986.

    ⸎ Orson WELLES,(filim yönetmeni, oyuncu), Yurttaş Kane, sinema filimi 1941.

                 Dersle ilgili diğer konular :

     

    Derse devam, sınavlar, notlar ve diğer konulara ilişkin bilgi “Çankaya Üniversitesi Önlisans ve Lisans Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği” esas alınarak dönem başında belirlenir ve bu sayfada duyurulur.

  • Dersin sorumlusu : Prof.Dr.İsmail H.Demirdöven

  • 0532 7734804

  • idemirdoven@cankaya.edu.tr

  • 2017-2018 Yaz Dönemi -  25 Haziran - 18 Mayıs 2018

  • Ders günleri : Çarşamba 9.20 - 12.00,  13.20-16.00  (7 Hafta)

  • Yeri : K107

  • Arasınavı :  25 Temmuz 2018   -  9.20 - 12.00 yeri:PA01 

  • Genel Sınav : 14 Ağustos 2018  - 9.20 - 12.00  yeri: PA01